fbpx

Νομική υπόσταση και Φιλοσοφία Ινστιτούτου Καταναλωτών – Ν. ΙΝΚΑ

Ινστιτούτο Καταναλωτών - Λογότυπο

Τι είναι το Ινστιτούτο Καταναλωτών ν. ΙΝΚΑ

Το Νέο Ινστιτούτο Καταναλωτών (Νέο ΙΝΚΑ) είναι ιδιωτικός, μη κερδοσκοπικός, κοινωφελής, ερευνητικός οργανισμός. Αναγνωρίστηκε επίσημα ως ένωση καταναλωτών το 1996 με σκοπό να προωθεί την επιστημονική έρευνα για τα τρέχοντα και αναδυόμενα προβλήματα των Ελλήνων πολιτών – καταναλωτών, να τους παρέχει αντικειμενική πληροφόρηση και να διατυπώνει προτάσεις, οι οποίες είναι χρήσιμες στη διαμόρφωση πολιτικής για την προστασία των δικαιωμάτων τους.

Το Ινστιτούτο Καταναλωτών ν. ΙΝΚΑ είναι ευρύτατα γνωστό στους Έλληνες πολίτες και ως η μεγαλύτερη και πολυπληθέστερη Ένωση καταναλωτών και ουσιαστικά έχει ταυτιστεί με την καταναλωτική συνείδηση και την προστασία των πολιτών – καταναλωτών λόγω της πολυετούς και αδιάλειπτης δράσης του στον χώρο αυτό. Λειτουργεί ανεξάρτητα από βιομηχανικά, εμπορικά και πολιτικά συμφέροντα υποστηρίζοντας διαδικασίες διαλόγου με τους κοινωνικούς φορείς σε εθνικό αλλά και ευρωπαϊκό επίπεδο, την εκάστοτε κυβέρνηση, τα διάφορα κόμματα, επιδιώκοντας την επικοινωνία με τους πολίτες, με κύριο σκοπό την προστασία των συμφερόντων τους σε θέματα ευρύτερης κοινωνικής διάστασης, καταλυτικής σημασίας για την σύγχρονη κοινωνία.

Η μακρόχρονη συνεισφορά του Νέου ΙΝΚΑ στη μελέτη των εθνικών και ευρωπαϊκών θεμάτων πολιτικών καταναλωτή και στον δημόσιο διάλογο για την προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών έχει καταξιώσει τον οργανισμό τόσο ως ερευνητικό φορέα εγνωσμένου κύρους, όσο και ως αξιόπιστο δίαυλο επικοινωνίας μεταξύ της δημόσιας διοίκησης, της ακαδημαϊκής κοινότητας, των μέσων ενημέρωσης, του ιδιωτικού τομέα και της κοινής γνώμης.

Κύρια αποστολή του Νέου ΙΝΚΑ είναι η προαγωγή της μελέτης των εθνικών και ευρωπαϊκών θεμάτων που άπτονται της προστασίας των δικαιωμάτων των πολιτών. Το Ινστιτούτο Καταναλωτών ν. ΙΝΚΑ αποτελεί φορέα παραγωγής καινοτόμων ιδεών και ρεαλιστικών προτάσεων στην προσπάθεια διαμόρφωσης και εφαρμογής μιας ολοκληρωμένης και συνεκτικής ευρωπαϊκής πολιτικής στη χώρα μας για την προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών – καταναλωτών, την ανάπτυξη και υλοποίηση δράσεων για την προστασία ευπαθών κοινωνικών ομάδων, την προστασία και βελτίωση κοινωνικά, οικονομικά και πολιτιστικά πληθυσμιακών ομάδων.

Η έρευνα και η προώθηση του επιστημονικού διαλόγου αποτελούν σταθερές επιδιώξεις του Νέου ΙΝΚΑ. Το ερευνητικό έργο και τις μελέτες υλοποιούν επιστήμονες – ερευνητές. Περαιτέρω δε το Νέο ΙΝΚΑ διοργανώνει σχετικά επιστημονικά σεμινάρια, στρογγυλές τράπεζες – διαβουλεύσεις καθώς και ευρωπαϊκά και διεθνή συνέδρια σε συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς, ανώτερα και ανώτατα ελληνικά και ξένα εκπαιδευτικά ιδρύματα, επαγγελματικούς φορείς, ερευνητικά και επιμορφωτικά κέντρα.

Παράλληλα, σκοπός του είναι η πληροφόρηση και η ευαισθητοποίηση των πολιτών και ιδιαίτερα των νέων σχετικά με τη λειτουργία και τις δράσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε όλα τα ζητήματα που αφορούν στα δικαιώματα των Πολιτών, στην Υγεία και Προστασία του Καταναλωτή στους τομείς που συνδέονται με τα χρηματοοικονομικά προϊόντα και υπηρεσίες, το κόστος και την ποιότητα ζωής, καθώς και στην προστασία του περιβάλλοντος, στη διαρκή και βιώσιμη ανάπτυξη του πλανήτη, στην αειφόρο κατανάλωση, στην βελτίωση των υπηρεσιών της Δημόσιας Διοίκησης και γενικά σε όλα τα θέματα που αφορούν στο κοινωνικό σύνολο και στο δημόσιο συμφέρον.

Ταυτόχρονα, αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην ανάπτυξη του ανθρώπινου κεφαλαίου, αναλαμβάνοντας σειρά πρωτοβουλιών μετεκπαίδευσης και δια βίου μάθησης, πάντοτε σε ζητήματα που αφορούν τη διεκδίκηση, ικανοποίηση, προαγωγή και προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών – καταναλωτών, όπως αυτά της προστασίας της υγείας και της ασφάλειας τους, των οικονομικών τους συμφερόντων, ενημέρωσης και εκπαίδευσης, αποζημίωσης και αποκατάστασης των ζημιών που ενδέχεται να υποστούν, της εκπροσώπησης και συμμετοχής τους στη λήψη των αποφάσεων που τους αφορούν, της διαβίωσης σε ένα υγιεινό περιβάλλον και της ποιότητας ζωής.

Το Ινστιτούτο Καταναλωτών ν. ΙΝΚΑ από την ίδρυση του μέχρι σήμερα έχει να επιδείξει σημαντικό έργο στο σχεδιασμό και την υλοποίηση έργων στο πλαίσιο Κοινοτικών Πρωτοβουλιών και Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων. Στο πλαίσιο της υλοποίησης των έργων αυτών οι επιστημονικοί συνεργάτες του Νέου ΙΝΚΑ ασχολήθηκαν με τη μελέτη θεμάτων ευρύτερης κοινωνικής διάστασης που είναι καταλυτικής σημασίας για κάθε σύγχρονη κοινωνία όπως η πολιτική της Ε.Ε. για την υγεία, την ασφάλεια και την προστασία των καταναλωτών, η περιβαλλοντική και ενεργειακή πολιτική με ιδιαίτερη έμφαση στα ζητήματα που αφορούν στην αλλαγή του κλίματος και στη βιώσιμη κατανάλωση, στον υγιή ανταγωνισμό, στην εταιρική κοινωνική ευθύνη, στην ανάπτυξη της κοινωνικής οικονομίας και στην ενίσχυση της ικανότητας των φορέων της, στην Ελλάδα, την Ευρωπαϊκή Ένωση και στις αναπτυσσόμενες χώρες, στην ενσωμάτωση των λιγότερο ευνοημένων κοινωνικών και οικονομικών ομάδων, (άνεργοι, νέοι, γυναίκες, αποφυλακισθέντες, εθνικές, θρησκευτικές ή άλλες μειονότητες κ.α), στην παραγωγική διαδικασία και στην βελτίωση των συνθηκών ζωής τους καθώς και στην άρση του κοινωνικού τους αποκλεισμού, για την ομαλή ένταξή τους στην αγορά εργασίας, στην χρηματοοικονομική εκπαίδευση κλπ. Την εκπόνηση των ανωτέρω μελετών ακολούθησε η διοργάνωση σειράς σεμιναρίων, στα οποία παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα των ερευνών και συζητήθηκαν σχετικές προτάσεις για την ανάπτυξη ή την αναδιάρθρωση της ευρωπαϊκής πολιτικής στα θέματα αυτά.

Το Ινστιτούτο Καταναλωτών ν. ΙΝΚΑ αναπτύσσει συνεχή επικοινωνία με έντυπα, ψηφιακά και ηλεκτρονικά Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης στο πλαίσιο της παροχής αντικειμενικής πληροφόρησης στους πολίτες για τις θέσεις του Ινστιτούτου αναφορικά με τις εθνικές, ευρωπαϊκές και διεθνείς εξελίξεις στους τομείς δραστηριοποίησης του και για τις προτάσεις του στην διαμόρφωση και εφαρμογή ολοκληρωμένης ευρωπαϊκής πολιτικής στη χώρα μας σχετικά με την ευημερία και την προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών.

Επιπλέον το Νέο ΙΝΚΑ αναπτύσσει εκτεταμένη εκδοτική δραστηριότητα, ελληνική και ξενόγλωσση, η οποία περιλαμβάνει newsletters, περιοδικό, μονογραφίες και κείμενα εργασιών, τα οποία αποτελούν καρπό της ερευνητικής δραστηριότητας του Νέου ΙΝΚΑ και παρουσιάζουν τεκμηριωμένες αναλύσεις και προτάσεις για επίκαιρα θέματα ευρωπαϊκής πολιτικής.

Tο Νέο ΙΝΚΑ αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην ενασχόληση των επιστημονικών συνεργατών με θέματα που αφορούν στην αναπτυξιακή συνεργασία στις αναπτυσσόμενες χώρες με στόχο την οικονομική, κοινωνική, πολιτική, πολιτιστική και περιβαλλοντική ανάπτυξη των χωρών αυτών, στο Δίκαιο και Αλληλέγγυο Εμπόριο, στην ενδυνάμωση, προάσπιση, και προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των πολιτών καταναλωτών, στην αειφόρο και βιώσιμη ανάπτυξη του πλανήτη καθώς και στην περιβαλλοντική εκπαίδευση, στην χρηματοοικονομική εκπαίδευση, στην ανάπτυξη της κοινωνικής οικονομίας, στην ενσωμάτωση των λιγότερο ευνοημένων κοινωνικών και οικονομικών ομάδων στην παραγωγική διαδικασία και στην βελτίωση των συνθηκών ζωής τους καθώς και στην άρση του κοινωνικού τους αποκλεισμού, για την ομαλή ένταξή τους στην αγορά εργασίας.

Το Ινστιτούτο Καταναλωτών ν. ΙΝΚΑ είναι μέλος της Consumers International (CI), του παγκόσμιου Δικτύου Ενώσεων Καταναλωτών και συνεργάζεται με 220 οργανώσεις σε 115 χώρες.

Κύριος άξονας των δραστηριοτήτων του Δικτύου είναι η προώθηση της επικοινωνίας καθώς και η ανάπτυξη μιας παραγωγικής συνεργασίας μεταξύ των ερευνητικών κέντρων των οργανώσεων, μέσω της ανάληψης κοινών πρωτοβουλιών, οι οποίες αποσκοπούν στην προώθηση της προστασίας του πολίτη καταναλωτή και τη μεταφορά τεχνογνωσίας σε θέματα ευρωπαϊκού και διεθνούς ενδιαφέροντος.

Το Ινστιτούτο Καταναλωτών (ΙΝΚΑ) έκανε την εμφάνισή του στην Ελληνική Κοινωνία το 1970 και ως γενέθλιος ημέρα είναι η 3η Σεπτεμβρίου 1970 ημέρα που το πρώτο Καταστατικό κατατέθηκε στο Πρωτοδικείο Αθηνών. (Για την ιστορική διαδρομή του ΙΝΚΑ θα αναφερθούμε σε μια αναφορά που θα γίνει σε εκδήλωση για την 3η Σεπτεμβρίου 2020 που έκλεισε τα 50 χρόνια ζωής του).

Οι αγώνες που έκανε ήταν πολλοί και επίπονοι, πάντοτε με τελικό στόχο και γνώμονα τα συμφέροντα των Καταναλωτών.

Ένας από αυτούς τους αγώνες ήταν και η κατοχύρωση νομοθετικά των Δικαιώματων του Καταναλωτή. Μετά από πολλές και επίπονες προσπάθειες κατορθώθηκε ψηφιστεί, το 1994, από την βουλή των Ελλήνων ο νόμος 2251 Περί Προστασίας του Καταναλωτή και άλλες διατάξεις.

Με την ισχύ αυτού του νόμου το ΙΝΚΑ έπρεπε να κάνει τροποποίηση του αρχικού του Καταστατικού και να εναρμονιστεί πλέον με τον ισχύοντα Νόμο. Η τροποποίηση του Καταστατικού γίνεται με συγκεκριμένες διατάξεις του Αστικού Κώδικα και ζητά αυξημένη πλειοψηφία των μελών της Γενικής Συνέλευσης.

Η σύγκληση Γενικής Συνέλευσης μελών του ΙΝΚΑ που είχε τότε περίπου 72.000 μέλη σε όλη την Ελλάδα, ήταν ανέφικτη λόγου μεγέθους. Τότε οι πρωτοπόροι του Καταναλωτικού Κινήματός στην Ελλάδα και πρωτοπόροι του ΙΝΚΑ, μπροστά σε αυτό το αδιέξοδο δημιούργησαν το Νέο Ινστιτούτο Καταναλωτών ν. ΙΝΚΑ και έτσι μπόρεσαν να εναρμονιστούν με τον Νόμο 2251/94. Όπως δε θα παρατηρήσατε στο Άρθρο 1 του εις χείρας σας Καταστατικού, η επωνυμία είναι ΙΝΚΑ ή Νέο ΙΝΚΑ και τούτο δια να υπάρχει η αδιατάραχτη συνέχεια και μετά το 1996 όπου έγινε η τροποποίηση του αρχικού Καταστατικού. Και έτσι πορευτήκαμε και πορευόμαστε μέχρι σήμερα.

Εδώ θα αναφερθούμε σε μια καινοτομία. Η μέχρι την 11/11/2019 έδρα της Οργάνωσης ήταν στην Αθήνα επί της Λεωφόρου Κηφισίας 5 . Με απόφαση της Γενικής Συνελεύσεως, η έδρα του Νέου ΙΝΚΑ μεταφέρθηκε στην Θεσσαλονίκη με την τροποποίηση του Καταστατικού (Αριθ. Μητρώου 9040 και αναγνωρίστηκε με την απόφαση 2449/1979,), με αριθμό τροποποίησης 985/16-7-2020 από το Πρωτοδικείο Αθηνών, με διάταξη 107/05-03-2020 του Ειρηνοδικείου Αθηνών. Είναι δε πιστοποιημένο στο Μητρώο Ενώσεων Καταναλωτών με την υπ΄αριθμ. Ζ1 -349/03-0309 (ΦΕΚ 524/Β/23-03-09) απόφαση του Υφυπουργού Ανάπτυξης με αύξοντα αριθμό 11/31.03.2009.